Les Miserables (Nędznicy)
Epoka: Nowoczesność - Postimpresjonizm
Czas powstania: 1888
Lokalizacja: Muzeum Vincenta van Gogha, amsterdam, holandia
Autoportret z portretem Bernarda. mieszkał se w żółtym domu z Van goghiem/ Gauguin swój autoportret opatrzył w prawym, dolnym rogu adnotacją: „Les Miserables”/à l’ami Vincent / P. Gauguin 88 („Nędznicy”/przyjacielowi Vincentowi/P. Gauguin 88). „Nędznicy” to tytuł powieści Victora Hugo[3]. Artysta wyjaśniał dalej, że z Jeana Valjeana, głównego bohatera powieści, uciskanego przez społeczeństwo, uczynił zbiorowy portret impresjonisty – reprezentanta wszystkich biednych ofiar społeczeństwa. Na zakończenie wyraził nadzieję, iż Vincent będzie dobrze się bawił na widok tych portretów, porównując przedstawione na nich postacie do ogórków marynowanych w occie